So với cái thuở mà nhà thơ Tố Hữu tự hào "Đường ta rộng thênh thang tám thước", những con đường của đất nước hôm nay đã rộng dài hơn gấp nhiều lần. Những con đường lớn đang vươn dài khắp mọi miền Tổ quốc không chỉ là niềm tự hào mà còn là niềm hy vọng lớn lao về một sức vươn Phù Đổng, trong nỗ lực trở thành con hổ châu Á về kinh tế trong một lương lai gần.

Tôi nhớ tâm sự của một người bạn vong niên đã từng gắn bó hơn 30 năm trong ngành giao thông. Anh nói, mỗi lần tham gia làm một con đường anh lại nhớ câu thơ của Phạm Tiến Duật: "Những con đường dài hơn cả độ dài/ Của đường sá đời xưa để lại”. Và anh bảo ngành giao thông đang mang trọng trách là gánh trên vai niềm hy vong lớn của đất nước.


Cách đây tròn 80 năm, khi Chủ tịch Hồ Chí Minh ký quyết định thành lập Bộ Giao thông Công chính của Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Người đã nhấn mạnh: “Giao thông là mạch máu của tổ chức. Giao thông tốt thì các việc đều dễ dàng. Giao thông xấu thì các việc đình trệ”. Và từ những con đường huyền thoại được mở ra chỉ hoàn toàn bằng sức người như đường lên Tây Bắc, đường mòn Hồ Chí Minh... cho đến những con đường hiện đại hôm nay là cả một câu chuyện dài được kể bằng lý tưởng, bằng lòng yêu nước và cả trí tuệ của dân tộc.

Chỉ trong vòng 10 năm trở lại đây, mạng lưới giao thông đường bộ nước ta đã tăng thêm 3,871 km. Điều đáng nói hơn là giấc mơ về những con đường lớn nối liền Nam Bắc, kéo những miền đất xa xôi trở nên gần lại đang trở thành hiện thực khi những kilômet đường cao tốc đầu tiên đã được đưa vào khai thác. Đó là đường cao tốc TPHCM - Trung Lương, là Đai lộ Thăng Long, là cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ và rất nhiều công trình giao thông quy mô lớn, tầm cỡ khu vực như hầm đường bộ qua đèo Hải Vân, cầu Thanh Trì, Mỹ Thuận, Hàm Luông...


Dù chỉ là sự khởi đầu của thời buổi đại công nghiệp nhưng chúng ta có quyền hy vong nhiều hơn thế, khi bản đồ giao thông đất nước đang được vẽ lại làm sao không hy vọng khi mỗi tuyến đường lớn, cây cầu lớn được xây dựng đều mang lại những đổi thay lớn cho cả một vùng đất và cho cả nền kinh tế. Điều đó có thể thấy rõ khi chứng kiến niềm vui vỡ òa trong ngày khánh thành công trình cầu Cần Thơ - cây cầu lớn cuối cùng trên tuyến quốc lộ 1, đánh dấu việc chấm dứt sử dụng phà trên trục giao thông quan trọng nhất của đất nước từ mục Nam Quan đến mũi Cà Mau. Dễ hiểu vì sao những người dân miền Đông Nam bộ đang từng ngày chờ mong tuyến đường cao tốc TPHCM - Long Thành - Dầu Giây. Tương lai không xa, tuyến đường cao tốc này còn được kết nối đến TP Đà Lạt. Lúc đó, từ TPHCM đi xe lên Đà Lạt còn không quá 3 giờ, trong khi hiện nay phải mất 7- 8 giờ. Các doanh nghiệp cũng đang tràn trề hy vọng khi tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu được dự báo sẽ thu hút khách du lịch đến Vũng Tàu, đồng thời giúp vận chuyển nhanh hàng hóa xuất nhập khẩu từ các cảng biển nước sâu Cai Mép - Thị Vải và các khu công nghiệp ở Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, thúc đẩy phát triển mạnh cả vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Tương tự, tuyến đường cao tốc Hà Nội - Lào Cai hoàn thành cũng sẽ giảm thời gian đi lại giữa Hà Nội và Lào Cai từ 10 giờ xuống còn khoảng 3 giờ... Không dừng ở đó, mạng lưới đường cao tốc của chúng ta còn được kết nối với các nước lân cận, đó là các tuyến TPHCM - cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh) dài 55km, cao tốc Nội Bài - Hạ Long - Móng Cái dài 295km, Hà Nội Lào Cai dài 264km và Hà Nội- Lạng Sơn dài 130km... Các tuyến cao tốc này cũng được kỳ vọng phát triển du lịch đồng thời đẩy mạnh giao thương hàng hóa giữa các quốc gia láng giềng.

Hãy thử hình dung, đến năm 2030 chúng ta sẽ có 5,853km đường cao tốc đúng quy chuẩn với tổng vốn đầu tư khoảng 48 tỷ USD. Trong đó đường cao tốc Bắc - Nam có 2 tuyến với tổng chiều dài 3,520km, hệ thống cao tốc phía Bắc có 6 tuyến với tổng chiều dài 969km, khu vực miền Trung và Tây Nguyên có 3 tuyến với tổng chiều dài 264km, khu vực phía Nam có 6 tuyến tổng chiều dài 814km. Cùng với đó là việc triển khai áp dụng hệ thống điều hành giao thông thông minh theo công nghệ hiện đại với các trạm thu phí không dừng, các biển điện tử liên tục cập nhật tình hình giao thông, thời tiết, lưu lượng trên đường cùng các dịch vụ hữu ích cho người lái xe...

Vào những ngày này, công trường xây dựng những tuyến đường cao tốc vẫn ngày đêm nhộn nhịp. Sẽ lại có những người kỹ sư, công nhân đón xuân trên công trường để công trình kịp về đích đúng hẹn. Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Hồ Nghĩa Dũng cho biết, hàng loạt các tuyến cao tốc cũng đang gấp rút công tác chuẩn bị. Một số tuyến có thể khởi công trong thời gian tới là Ninh Bình - Thanh Hóa, Thanh Hóa - Hà Tĩnh, Biên Hòa - Vũng Tàu, Nha Trang - Phan Thiết, Cam Lộ - Túy Loan... Và như vậy, trong một vài năm tới Việt Nam sẽ thực sự là đại công trường của các tuyến cao tốc lớn.